Przejdź do treści

21 maja 2025

Czym różnią się finanse małej firmy od finansów dużej firmy?

Czym różnią się finanse małej i dużej firmy? Praktycznie wszystkie firmy, które pracują z Zewnętrznym Dyrektorem Finansowym z Plona Consulting łączy jedna rzecz. Wszystkie z nich ROSNĄ. I dlatego dziś porozmawiamy o tym, czym różnią się finanse w małej firmie od finansów w większej firmie. Więc jeżeli jesteście na Waszej drodze od dwóch, pięciu czy dziesięciu milionów złotych przychodu do pięćdziesięciu czy stu milionów, to ten artykuł jest właśnie dla Ciebie. […]

Czym różnią się finanse małej i dużej firmy?

Praktycznie wszystkie firmy, które pracują z Zewnętrznym Dyrektorem Finansowym z Plona Consulting łączy jedna rzecz. Wszystkie z nich ROSNĄ. I dlatego dziś porozmawiamy o tym, czym różnią się finanse w małej firmie od finansów w większej firmie. Więc jeżeli jesteście na Waszej drodze od dwóch, pięciu czy dziesięciu milionów złotych przychodu do pięćdziesięciu czy stu milionów, to ten artykuł jest właśnie dla Ciebie.

Poniższy artykuł powstał na podstawie 89. odcinka podcastu Finanse w Twojej Firmie:

Aby posłuchać nagrania w całości, skorzystaj z jednego z poniższych linków: 

Posłuchaj w Spotify | Posłuchaj w Apple Podcasts

Kiedy firma się zmienia, zmieniają się jej finanse.

Dzisiejszym tematem jest to, czym różnią się finanse w małej i w dużej firmie. A na tej drodze zmienia się naprawdę dużo. Czy może raczej „powinno się zmieniać” – bo oczywiście są tacy Właściciele firm, którzy nie zmieniają tego, jak zarządzają finansami wraz z rozwojem firmy – przez co często tak naprawdę hamują jej rozwój.

Właściciel w małej firmie to alfa i omega.

Bo w takiej typowej, małej firmie, Właściciel wie o jej finansach tak naprawdę wszystko. Ogląda każdą fakturę, w B2B zna każdego Klienta, wie dokładnie kto ile zarabia i trzyma rękę na pulsie w stu procentach. I teraz – rzeczywistość jest taka, że gdyby ci sami Właściciele chcieli dokładnie tak samo zarządzać finansami w firmie, która ma 10, 20 czy 50 razy większą skalę – to oczywiście będą na to poświęcać 10, 20 czy 50 razy więcej czasu. Którego prawdopodobnie mieć nie będą.

Zmiana #1 – Rola Właściciela w zarządzaniu finansami

Więc to jest pierwsza różnica – czyli rola właściciela. Bo jeżeli Twoja firma ma rosnąć, to z osób, które w finansach robią wszystko, będziecie musieli przejść do zarządzania finansami Waszej firmy… jak jej właściciele. A właściciele nie są od tego, żeby oglądać z każdej strony każdą fakturę, każdy wydatek. Czyli różnica pierwsza – rola właściciela w zarządzaniu finansami.

Zmiana #2 – Złożoność finansów

Druga różnica, z której wynika to, że rola właściciela w zarządzaniu finansami się zmienia, to złożoność i zakres zarządzania finansami. Co wynika między innymi z tego, że samych transakcji jest dużo dużo więcej. Finanse w małej firmie są relatywnie proste. Co za tym idzie, wielu Właścicieli w mniejszych firmach nie ma absolutnie żadnego problemu, żeby zarządzać finansami samodzielnie. Bo przecież wiedzą, że na koncie jest kwota X, wiedzą mniej-więcej kiedy mogą się spodziewać wpływów. Wiedzą jakie mają koszty – a co za tym idzie, budżet w takich firmach realnie może być zbędny.

Natomiast w momencie, kiedy firma ma te 30, 50 osób, kiedy ma więcej różnych działów, łapie coraz większe kontrakty, ma coraz więcej Klientów, partnerów, dostawców – bardzo różne i porozrzucane terminy płatności – być może coraz więcej punktów stacjonarnych w przypadku niektórych biznesów albo coraz więcej linii biznesowych – to przychodzi po prostu taki moment, gdzie to wszystko zaczyna być zbyt wiele, żeby jedna osoba mogła ogarnąć to w pamięci.

Więc finanse muszą często wskoczyć na kolejny poziom chociażby o to, jakie narzędzia stosujesz.

Zmiana #3 – Większa rola procesów i procedur

Idąc dalej, różnica numer trzy to fakt, że im większa jest firma, tym bardziej istotne stają się procesy i procedury. Bo znów – to po prostu w małej firmie nie jest do końca potrzebne.

Jeżeli prowadzisz większą organizację, to może przypominasz sobie jeszcze dni, kiedy mieliście na pokładzie dopiero dwie, czy trzy pierwsze osoby. I być może pamiętacie jak prosta i łatwa była wtedy komunikacja w Waszym zespole. Decyzyjność w mniejszych zespołach jest często bardzo szybka – i też nie jest formalna. Bo skoro masz w zespole kilka osób, to pewnie jesteście w stanie w ciągu rozmowy przy przysłowiowym wodopoju omówić kwestię wydatków, czy jakąś sprawę dotyczącą faktury dla Klienta. W przypadku organizacji, która zatrudnia na przykład 80 osób, to jest już kompletnie niemożliwe.

Dlatego im większa jest firma, tym większego znaczenia nabierają wszelkiego rodzaju procesy i procedury. Bo co więcej – coraz bardziej w takiej firmie liczy się też powtarzalność i to, żeby nie za duża część jej bieżącego działania zależała od jednej osoby.

Zmiana #4 – Wyższe ryzyko

Czyli jaka jest stawka błędów. Słyszałeś kiedyś powiedzenie „more money, more problems”?

Większa firma to po prostu większa odpowiedzialność – i to w wielu wymiarach. Czy to w postaci wyższych kar umownych, czy większej wartości majątku, który może ulec uszkodzeniu, czy nawet w postaci tego, ile osób zostałoby dotkniętych, gdyby sytuacja finansowa Twojej firmy nagle się pogorszyła. Bo w firmie, która jest 10 razy większa, błąd o tej samej względnej skali, ma 10 razy większe skutki.

Zmiana #5 – Zmiany w finansowaniu

I ostatnia na dziś, piąta różnica to kwestia finansowania. Bo jak to zazwyczaj wygląda w małych firmach? A no tak, że całe przedsięwzięcie na początku finansują Właściciele. A później zyski osiągane przez firmę. Czyli raczej finansowanie opiera się na finansowaniu od właściciela, o reinwestowane zyski – albo ewentualnie, jeżeli już, to o proste kredyty czy leasing.

Natomiast większe firmy, które często mają większe potrzeby, korzystają z szerszego wachlarza rodzajów finansowania. Bo pojawia się czasami współpraca z inwestorami, pojawiają się kredyty inwestycyjne, a czasem pojawia się też emisja akcji. I tak naprawdę ta różnica to jest bardzo często to, co pozwala firmie szybciej osiągać jej cele, przeganiać konkurencję, wskoczyć po prostu na wyższy poziom i jeszcze bardziej rozwinąć skrzydła – ale z drugiej strony, dodaje też kolejny poziom finansowego skomplikowania.

Co to znaczy dla Ciebie?

Te 5 różnic nieźle pokazuje, jak inne są finanse małej i dużej firmy i czym – na takim wysokim poziomie – się różnią. A co znaczą one dla Ciebie jako Przedsiębiorcy? Oto lista zmian, które będziesz musiał wprowadzić na Twojej drodze.

Inna rola Właściciela ➔ Naucz się delegować finanse

Pierwszą różnicą był fakt, że rola Właściciela ulega zmianie. Bo Właściciele po prostu w pewnym momencie, przy pewnej skali, fizycznie nie dają rady trzymać wszystkiego w swoich rękach. I co to znaczy dla Was? Że na Twojej drodze – na przykład od 5 do 50 milionów złotych przychodu – musisz nauczyć się delegować. I musisz też zbudować wokół siebie taki zespół, któremu będziesz mogli zaufać.

Bo w wielu mniejszych firmach, to jest ogromny strach Przedsiębiorców – żeby odkryć przed kimkolwiek karty i pokazać ile się zarabia, na co idą pieniądze, kto ile zarabia i tak dalej. I jeżeli macie taką blokadę – to zwróćcie na nią mocno uwagę. Bo próbując trzymać te finanse WYŁĄCZNIE u siebie, będziecie sami siebie ograniczać. Zamiast skupiać się na rozwoju firmy, na strategii, będziesz babrać się w dokumentach i analizach i robić nierzadko bardzo niskopoziomowe rzeczy, które już dawno powinieneś oddać komuś innemu. Co z kolei będzie prowadzić Cię do przeciążenia – albo do mikrozarządzania i rozdrabniania się. Więc musicie, koniecznie musisz nauczyć się delegować finanse.

Wyższa złożoność finansów ➔ Potrzebujesz lepszych narzędzi

Druga zmiana to złożoność finansów. Która także rośnie. Co to znaczy dla Ciebie? Że robienie tego w pamięci już nie wystarczy. I będą Ci potrzebne solidne narzędzia finansowe, które pozwolą przejść z takiego zarządzania na podstawie stanu konta, kontroli wszystkich dokumentów, własnej pamięci i tego, że „na czuja” wiesz co się dzieje, do zarządzania na podstawie twardych danych, wskaźników i dashboardów, które pozwolą Ci podejmować kluczowe decyzje biznesowe.

Oczywiście – to nie jest tak, że z dnia na dzień zaczną Ci być potrzebne wszystkie możliwe narzędzia finansowe. To, z jakich narzędzi finansowych będziecie korzystać, powinno zależeć od skali Waszej firmy i realnego zapotrzebowania – ale fakt pozostaje faktem, że wraz z rozwojem firmy i wzrostem jej skomplikowania, niezbędne będzie budowanie coraz bardziej zaawansowanych narzędzi, żebyś mógł trzymać rękę na pulsie bez operacyjnego zaangażowania.

Większa rola procesów i procedur ➔ Buduj firmę tak, jakbyś chciał ją sprzedać

Zmiana trzecia, o której wspomnieliśmy, to wzrost znaczenia procesów i procedur finansowych. A to znaczy tyle, że musi u Ciebie dojść do pewnej zmiany w mindsecie i podejściu. Mianowicie – buduj firmę tak, jakbyś chciał ją sprzedać. Bo jeżeli obecnie zatrudniasz więcej niż 5 czy 10 osób, a Twój sposób zarządzania finansami jest taki, że bez twojego zaangażowania jakieś istotne kwestie nie zostałyby zrealizowane – bo na przykład nikt inny nie ma odpowiednich uprawnień, nikt nie wie, że coś powinno się w ciągu miesiąca wydarzyć – to firma tak naprawdę jest od Ciebie kompletnie uzależniona.

Wyższe ryzyko ➔ Pamiętaj o ubezpieczeniach

Zmiana czwarta to kwestia wyższego ryzyka i tego, jakie mogłyby być skutki tego, gdyby coś poszło mocno nie po Twojej myśli. I pewnie Tobie, jako Przedsiębiorcy, nie trzeba powtarzać, że jesteś odpowiedzialy – bo większość z nas to po prostu czuje. Ale gdybyśmy mieli podejść bardzo praktycznie – to ta zmiana oznacza między innymi, żebyś analizował ryzyko i nie bagatelizował ubezpieczeń.

Zmiana w finansowaniu ➔ Pamiętaj o ubezpieczeniach

I zmiana piąta to zmiana w strukturze finansowania. A co to oznacza dla Ciebie? Że jeżeli będziesz chcieli korzystać z różnych form zewnętrznego finansowania, to będziesz musiał przygotować na to Twoją firmę od strony finansowej. Bo bank czy inwestor nie udzieli Ci finansowania na „piękne oczy”, czy zrzut ekranu z konta bankowego. W tym przypadku będzie potrzebne znacznie więcej – czyli profesjonalne i nierzadko rozbudowane finansowe raporty, które pokażą jak sytuacja finansowa Twojej firmy wygląda naprawdę. A jak możesz się domyślać, nie jest tak, że jesteś w stanie je zbudować z dnia na dzień. Dlatego celowo padło w tym artykule sformułowane, że Twoją firmę trzeba na to przygotować – bo takie przygotowanie to proces, który po prostu zajmuje czas. I tę pracę warto włożyć na długo, zanim będziesz tego finansowania potrzebować.

Twoja firma rośnie? Zarządzanie finansami oddaj nam!

Więc za nami 5 finansowych zmian – i 5 finansowych skutków czy zmian, które będziesz musiał wprowadzić na swojej drodze, jeżeli planujesz rozwijać firmę. A jak widzisz, w finansach rosnącej firmy zmienia się bardzo dużo.

I jak to bywa w biznesie, dostosowanie firmy do tych zmian jest odpowiedzialnością Właścicieli. Więc jeżeli chcesz, żeby Twoja firma rosła, ale nie chcesz sam zajmować się dostosowywaniem jej do tych wszystkich zmian – to serdecznie zachęcamy do zamówienia bezpłatnej konsultacjiZewnętrznym Dyrektorem Finansowym – bo podczas takiej bezpłatnej konsultacji dowiesz się, jak możemy odciązyć Cię od zarządzania finansami.

>> Zamawiam bezpłatną konsultację

Wojciech Plona

Przedsiębiorca i ekspert w zarządzaniu finansami małych i średnich firm. Jako Zewnętrzny Dyrektor Finansowy (CFO) w Plona Consulting wspiera właścicieli firm w skutecznym zarządzaniu rentownością, płynnością i wynikami finansowymi. Jego firma zrealizowała ponad 450 projektów doradczych, dostarczając przedsiębiorcom kluczowe dane do podejmowania trafnych decyzji biznesowych.

Wojciech także właścicielem Plona Accounting, twórcą podcastu „Finanse w Twojej Firmie” – pierwszego w Polsce formatu w pełni poświęconego zarządzaniu finansami przedsiębiorstw – oraz organizatorem konferencji o tej samej nazwie.

Kieruje się zasadą: „Dobre decyzje biznesowe zaczynają się od twardych danych”. Prywatnie pasjonat Formuły 1 i piłki nożnej.

>> Umów się na spotkanie i skonsultuj bezpłatnie dowolny temat finansowy

 

Podobne wpisy które mogą Cię zainteresować

Wojciech Plona
24 sierpnia 2026

Kapitał własny. Z czego się składa i ile z niego możesz wyjąć

Kapitał własny to nie worek z gotówką, tylko wynik odejmowania. W środku: dlaczego ustawa o rachunkowości nie definiuje go wprost, z jakich siedmiu pozycji się składa, czym różni się obowiązek tworzenia kapitału zapasowego w spółce akcyjnej i w spółce z o.o., ile realnie wolno wypłacić wspólnikom według art. 192 KSH policzone na przykładzie oraz dlaczego ujemny kapitał własny nie jest tym samym co niewypłacalność.

Więcej
Wojciech Plona
21 sierpnia 2026

Pasywa a aktywa. Jak czytać dwie strony bilansu

Aktywa mówią, co firma ma. Pasywa mówią, skąd to ma i czyje to właściwie jest. W środku: co dokładnie siedzi w każdej pozycji obu stron bilansu, dlaczego zawsze się równają i z czego to naprawdę wynika, trzy rzeczy do sprawdzenia w strukturze bilansu policzone na firmie o skali 24 milionów oraz co się gubi w uproszczonym bilansie jednostki małej.

Więcej
Wojciech Plona w odcinku o sześciu wstydliwych pytaniach o finanse firmy
Wojciech Plona
18 sierpnia 2026

Sześć wstydliwych pytań o finanse. Odpowiedz szczerze i sprawdź, czy firma naprawdę zarabia

Sześć pytań z pierwszego odcinka serii eksperckiej dla Przygód Przedsiębiorców: o wiarygodność danych, rentowność per klient, gotówkę za 13 tygodni, wynik za kwartał, procesy po wejściu KSeF i duże decyzje inwestycyjne. Do tego test za sto tysięcy złotych i progi przychodowe, od których te pytania przestają być teorią.

Więcej
Wojciech Plona
18 sierpnia 2026

Windykacja bez psucia relacji. Jak upomnieć się o swoje pieniądze

Co ustawić przed sprzedażą, żeby w ogóle nie dojść do trudnej rozmowy: weryfikacja kontrahenta, limit kupiecki i warunki, które da się później wyegzekwować. Do tego proces po terminie krok po kroku, od maila trzy dni przed płatnością po blokadę dostaw, odpowiedź na pytanie, kto w firmie powinien wykonywać te telefony (podpowiedź: nie właściciel), oraz prosty rachunek pokazujący, ile gotówki uwalnia trzynaście dni krótszego spływu należności.

Więcej
Wojciech Plona
14 sierpnia 2026

Czym jest EBITDA. Jak ją policzyć i czego nie pokazuje

EBITDA nie jest zdefiniowana w żadnym przepisie, a i tak od niej zależy Twoja zdolność kredytowa i cena, jaką ktoś zapłaci za Twoją firmę. W środku: jak policzyć ją w obu wariantach polskiego rachunku wyników, gdzie szukać amortyzacji, kiedy nie widać jej wprost, dlaczego zysk operacyjny to nie EBIT, ile z Twojej EBITDA zjada leasing i czego ta liczba nie pokazuje, choć i tak za to zapłacisz.

Więcej
Wojciech Plona i hasło: znowu ta sama obietnica od trzech lat
Wojciech Plona
11 sierpnia 2026

„Wezmę się za finanse po sezonie”. Dlaczego ten tydzień nigdy nie przychodzi i ile Cię to kosztuje

Trzeci rok z rzędu obiecujesz sobie, że po sezonie weźmiesz się za finanse. Tylko że po sezonie przychodzi rozliczenie sezonu, potem urlopy, potem nowy kontrakt i nowy pożar. Cztery powody, dla których finanse zawsze przegrywają z bieżączką, trzy koszty tej zwłoki policzone na konkretnych liczbach i jeden sposób na przerwanie pętli, który mieści się w godzinie tygodniowo.

Więcej
Czym jest cash flow. Przepływy pieniężne w firmie
Wojciech Plona
05 sierpnia 2026

Czym jest cash flow. Dlaczego zysk na papierze nie znaczy gotówki na koncie

Cash flow to przepływy pieniężne, czyli realny ruch gotówki w firmie. Wyjaśniamy, czym różni się od zysku ze sprawozdania, jak czytać jego trzy części, którą metodę liczenia stosować w firmie 10-50 milionów złotych przychodu ze sprzedaży i gdzie gotówka najczęściej się zatrzymuje. Na przykładach z naszych projektów.

Więcej
Wojciech Plona
03 sierpnia 2026

90 dni z Zewnętrznym Dyrektorem Finansowym. Co dostajesz w pierwszym, drugim i trzecim miesiącu

Zewnętrzny Dyrektor Finansowy wchodzi do firmy i co dalej? Największa obawa brzmi zwykle tak: zapłacę, a do końca nie wiem, co dostanę i kiedy zobaczę z tego efekt. Klasyczny kot w worku. Dlatego rozkładamy pierwsze 90 dni współpracy na miesiące i mówimy wprost, co dostajesz w pierwszym, co w drugim i trzecim, a kiedy realnie przychodzą twarde efekty biznesowe.

Więcej
Wojciech Plona i hasło: 3 spółki, 3 wersje prawdy
Wojciech Plona
20 lipca 2026

Trzy spółki, trzy wersje prawdy. Jak zobaczyć, ile naprawdę zarabia cała grupa

Masz firmę, która urosła do dwóch, trzech, może czterech spółek? Każda ma osobną księgowość, osobne konto i osobny rachunek wyników, a Ty jako właściciel patrzysz na puzzle osobno, bo nikt nie złożył ich w jeden obraz. Grupę liczysz w głowie i to zwykle działa do czasu. Pokazujemy, co realnie tracisz bez konsolidacji zarządczej i jak w końcu zobaczyć swoją grupę jako całość.

Więcej
Wojciech Plona na tle rankingu zbiórki Łatwoganga i plików banknotów stuzłotowych, z napisem Stream Łatwoganga okiem finansisty
Wojciech Plona
06 lipca 2026

Zbiórka Łatwoganga okiem finansisty. Co nagły zastrzyk ćwierć miliarda złotych robi z organizacją

Przez 9 dni cała Polska patrzyła na stream Łatwoganga, na którym zebrało się ponad ćwierć miliarda złotych dla dzieci chorych na raka. Piękna sprawa i czysta, dobra robota. Ale okiem finansisty widać w niej coś, o czym prawie nikt nie mówi: kiedy na konto nagle wpływa tyle pieniędzy, zaczyna się zupełnie nowy rodzaj problemów. Te same mechanizmy działają w każdej firmie, do której niespodziewanie wpływa duża gotówka.

Więcej

Zacznij zarządzać firmowymi finansami

Chciałbyś szybciej analizować finanse Twojej firmy i wyciągać z nich więcej informacji? Zamów bezpłatną, 45 minutową konsultację i sprawdź, o ile prostszy może stać się Twój biznes dzięki profesjonalnym analizom finansowym!