Przejdź do treści

02 września 2021

KPI finansowe – 9 przykładów KPI finansowych, które powinieneś mierzyć w firmie usługowej.

Właściciel firmy powinien być jak kapitan statku, czyli podejmować strategiczne decyzje. W biznesie, takie decyzje, można podejmować tylko i wyłącznie w oparciu o twarde dane. W tym artykule poznasz konkretne wskaźniki, które ułatwią Ci podejmowanie decyzji w obszarze finansów.

9 kluczowych KPI finansowych w firmie usługowej

Artykuł jest dostępny także w formie audio:

Posłuchaj w Spotify | Posłuchaj w Apple Podcasts

Czym są finansowe KPI?

KPI finansowe to tzw. kluczowe wskaźniki efektywności, czyli konkretne, mierzalne wartości, dzięki którym Właściciel firmy lub osoba nią zarządzająca, jest w stanie szybko zweryfikować obecną kondycję przedsiębiorstwa i podejmować właściwe decyzje w obszarze finansów.

KPI finansowe umożliwiają także wyłapanie wszelkich korzystnych lub niekorzystnych trendów, które pojawiają się w Twojej firmie. Monitorowanie najważniejszych wskaźników finansowych pozwala na sprawdzenie już dziś, czy Twoja firma jest na właściwej drodze, aby osiągać swoje długoterminowe cele. Kontrola historycznych wyników, pozwala również patrzeć przed siebie, prognozując w wiarygodny sposób przyszłość Twojego biznesu.

Niezależnie od tego jak duża jest Twoja firma, jeżeli chcesz skutecznie zarządzać jej finansami, nie masz wyjścia. Musisz mierzyć i regularnie analizować KPI, aby dobrze orientować się w tym, co dzieje się w każdym jej obszarze.

Jakie KPI finansowe powinieneś mierzyć?

Konkretne KPI, które powinieneś mierzyć są zależne od branży, specyfiki i obecnej sytuacji Twojej firmy. Jest jednak zespół KPI, które są wspólne dla wszystkich przedsiębiorstw.

Poniżej przedstawiamy kilka przykładów finansowych KPI, które według nas, powinien mierzyć właściciel każdej firmy usługowej. Jednocześnie warto zaznaczyć, że są to jedynie podstawowe wskaźniki, które warto uzupełniać tymi bardziej zaawansowanymi.

WAŻNE: Jeżeli chcesz lepiej zarządzać finansami firmy, możesz skorzystać z bezpłatnej konsultacji, podczas której nasz konsultant wesprze Cię w szukaniu KPI warto mierzyć w Twojej firmie.

1. Przychody ze sprzedaży

Sprawa jest banalnie prosta – bez przychodów ze sprzedaży nie ma zysków. Mierzenie i monitorowanie przychodów ze sprzedaży jest najbardziej podstawowym KPI finansowym, na które musisz zwracać uwagę. Tylko w ten sposób będziesz mógł porównywać je z kosztami, aby badać rentowność Twojej firmy.

Jeżeli chodzi o przychody ze sprzedaży, warto także sporządzić ich strukturę – czyli pokazać jakie źródła przychodów występują w naszym biznesie i w jakim stopniu odpowiadają one za końcowy wynik.

Znajomość obecnego i prognozowanego poziomu przychodów ze sprzedaży będzie także niezbędna do wyznaczania celów handlowych dla działu sprzedaży.

2. Marże pokrycia (I, II, III, IV stopnia)

Marża to oczywiście różnica między ponoszonymi przez nas kosztami, a przychodami ze sprzedaży danego produktu lub usługi. Wyraża ona to, w jakim stopniu przychody ze sprzedaży pokrywają koszty.

W zależności od tego, jak rozumiemy „koszty”, marża może mieć kilka poziomów –  marża pokrycia szacowana jest na kilku poziomach w zależności jakie koszty są „pokrywane”.

Taki podział pozwala ocenić w którym miejscu prowadzona przez Ciebie firma jest rentowna i w jakim stopniu.  To przydatne narzędzie, które pozwala zidentyfikować progi rentowności naszego biznesu i pilnować, czy poszczególne grupy kosztów nie zyskują na znaczeniu i obniżają osiąganą marżę.

  • I poziom – po uwzględnieniu bezpośrednich kosztów wytworzenia
  • II poziom – po uwzględnieniu bezpośrednich kosztów transportu
  • III poziom – po uwzględnieniu kosztów sprzedaży
  • IV poziom – po uwzględnieniu kosztów zarządu

3. EBITDA

EBITDA (earnings before interest, taxes, depreciation and amortization) to zysk operacyjny firmy przed potrąceniem odsetek od zobowiązań, podatków oraz amortyzacji.

W uproszczeniu oznacza to, że EBITDA pokazuje Ci, czy Twoja działalność operacyjna przynosi Twojej firmie zyski.

Dzięki znajomości wskaźnika EBITDA jesteś w stanie określić na jakim poziomie znajduje się rentowność Twojej firmy.

Chcesz właściwie dobrać KPI dla Twojej firmy?

Możesz zamówić bezpłatną konsultację – chętnie Cię wesprzemy. Chcę zamówić konsultację!

4. Faktyczna ilość gotówki firmy

Jako Właściciel firmy, nie możesz zarządzać jedynie na podstawie wyników księgowych. Aby uniknąć problemów z płynnością finansową, musisz zwracać uwagę także na cash flow. W tym zakresie warto mierzyć i zestawiać ze sobą:

  • stan środków pieniężnych na koncie i w kasie,
  • stan należności i zobowiązań wraz z terminami ich spłaty,
  • zestawienie dwóch powyższych (Stan środków + należności – zobowiązania)

Oprócz wiedzy o dostępnej obecnie ilości gotówki, warto także prognozować ilość gotówki. Do tego niezbędne będą prognozy finansowe wykonywane na podstawie budżetów. Pokażą Ci one rzeczywistą ilość gotówki którą Twoja firma będzie miała na koncie w poszczególne dni. Dzięki takim prognozom będziesz mógł lepiej rozkładać płatności, aby uniknąć problemów z płynnością.

Przykładowa prognoza płynności finansowej w branży IT
Przykładowa prognoza płynności finansowej

5. Wysokość kosztów stałych

Koszty stałe to te, których wysokość jest niezależna od wielkości sprzedaży. Niezależnie od tego ile przychodu wygeneruje Twoja firma, musisz opłacić wynajem biura, wynagrodzenia pracowników, leasingi itd.

W wielu mniejszych firmach przedsiębiorcy decydując się na zwiększenie kosztów stałych, nie patrzą na nie w kategorii comiesięcznych wydatków. Na zwiększenie kosztów stałych najczęściej decydują się oni w momencie zwiększonych przychodów ze sprzedaży, zapominając, że ten koszt, będzie przez nich ponoszony co miesiąc.

Nieproporcjonalny wzrost kosztów stałych do przychodów ze sprzedaży (koszty stałe rosnące szybciej niż przychody) prowadzi do obniżenia marży, co za tym idzie do pogorszenia wyników finansowych i potencjalnych problemów z płynnością.

Przykładowa analiza finansowa
Przykładowa analiza finansowa

6. Rentowność poszczególnych projektów

Rentowność projektów jest ważnym KPI zarówno dla właściciela firmy usługowej jak i dla project managerów.

Ten KPI pozwoli Ci wychwycić to, że Twój zespół pracuje ponad zakres lub poświęca zbyt dużo czasu na dany projekt, zbyt optymistyczne (zaniżone) wyceny projektów lub potrzebę podniesienia stawek Twoich pracowników.

W długim okresie, ten wskaźnik finansowy potrafi wskazać właścicielowi firmy, które rodzaje zleceń są rentowne, a które nierentowne.

7. Wysokość poduszki finansowej

Poduszka finansowa to wszystkie zgromadzone przez firmę oszczędności, które pomagają, kiedy pojawiają się nieprzewidziane koszty lub niższe niż zakładane przychody.

Jeżeli podzielisz wysokość poduszki finansowej, przez miesięczną wysokość kosztów stałych, będziesz mógł zobaczyć ile miesięcy mogłaby funkcjonować Twoja firma, gdyby osiągała zerowe przychody, co pozwala określić poziom bezpieczeństwa Twojego biznesu.

W firmach usługowych można określić wysokość poduszki finansowej w odniesieniu do procesu sprzedaży, realizacji i rozliczenia usługi. Jeżeli wiemy ile średnio trwa proces sprzedaży (czas od pierwszego kontaktu do podpisania umowy), realizacja usługi i jej rozliczenie, możemy przewidzieć minimalny poziom gotówki, który musi posiadać firma, aby nie wpaść w kłopoty finansowe.

8. Średni czas płatności faktur + odsetek faktur płaconych po terminie

Zgodnie z badaniami, aż 34% małych i średnich firm ma problemy finansowe z powodu spóźnionych płatności.

Te 2 KPI finansowe są jednymi z ważniejszych na liście, ponieważ pokazują, czy Twoja firma finansuje rynek i czy inne firmy używają dźwigni finansowej Twoim kosztem.

9. Efektywność pracowników

Jeżeli sprzedajesz czas swoich pracowników, logicznym jest, że powinieneś mierzyć ich efektywność.

Efektywność można rozumieć jako odsetek czasu spędzanego w projektach vs odsetek czasu niespędzanego na projektach.

Najlepiej od początku istnienia firmy wdrożyć odpowiednie narzędzia, w których pracownicy będą raportować swój czas. Dzięki temu będziesz wiedzieć, ile faktycznie czasu Twoi pracownicy pracują dla Twoich klientów… Ale uwaga, ta wiedza może zmienić Twoje myślenie o wydajności i opłacalności niektórych pracowników.

Wiedza o efektywności pracowników będzie dla Ciebie przydatna przy ustalaniu stawek, po których Twój zespół będzie pracować dla klientów.

…i inne wskaźniki KPI zależne od branży Twojej firmy

Nie ma dwóch takich samych firm. Zawsze gorąco zachęcamy, do mierzenia i analizowania takich wskaźników finansowych, które są ważne dla Ciebie i dla Twojej firmy.

Pamiętaj, że oprócz wskaźników finansowych, warto także mierzyć wskaźniki w innych obszarach firmy – w administracji, marketingu, sprzedaży, projektach itd. Największą wiedzę daje łączenie wskaźników z wielu dziedzin. Przykładowo, jak wzrost nakładów na marketing przekłada się na wzrost przychodów?

Jeżeli chciałbyś dowiedzieć się, jakie KPI polecamy firmom w Twojej branży, możesz skorzystać z bezpłatnej konsultacji z naszym ekspertem.

Zamawiam bezpłatną konsultację

Wojciech Plona

Przedsiębiorca i ekspert w zarządzaniu finansami małych i średnich firm. Jako Zewnętrzny Dyrektor Finansowy (CFO) w Plona Consulting wspiera właścicieli firm w skutecznym zarządzaniu rentownością, płynnością i wynikami finansowymi. Jego firma zrealizowała ponad 450 projektów doradczych, dostarczając przedsiębiorcom kluczowe dane do podejmowania trafnych decyzji biznesowych.

Wojciech także właścicielem Plona Accounting, twórcą podcastu „Finanse w Twojej Firmie” – pierwszego w Polsce formatu w pełni poświęconego zarządzaniu finansami przedsiębiorstw – oraz organizatorem konferencji o tej samej nazwie.

Kieruje się zasadą: „Dobre decyzje biznesowe zaczynają się od twardych danych”. Prywatnie pasjonat Formuły 1 i piłki nożnej.

>> Umów się na spotkanie i skonsultuj bezpłatnie dowolny temat finansowy

 

Podobne wpisy które mogą Cię zainteresować

Wojciech Plona
24 sierpnia 2026

Kapitał własny. Z czego się składa i ile z niego możesz wyjąć

Kapitał własny to nie worek z gotówką, tylko wynik odejmowania. W środku: dlaczego ustawa o rachunkowości nie definiuje go wprost, z jakich siedmiu pozycji się składa, czym różni się obowiązek tworzenia kapitału zapasowego w spółce akcyjnej i w spółce z o.o., ile realnie wolno wypłacić wspólnikom według art. 192 KSH policzone na przykładzie oraz dlaczego ujemny kapitał własny nie jest tym samym co niewypłacalność.

Więcej
Wojciech Plona
21 sierpnia 2026

Pasywa a aktywa. Jak czytać dwie strony bilansu

Aktywa mówią, co firma ma. Pasywa mówią, skąd to ma i czyje to właściwie jest. W środku: co dokładnie siedzi w każdej pozycji obu stron bilansu, dlaczego zawsze się równają i z czego to naprawdę wynika, trzy rzeczy do sprawdzenia w strukturze bilansu policzone na firmie o skali 24 milionów oraz co się gubi w uproszczonym bilansie jednostki małej.

Więcej
Wojciech Plona w odcinku o sześciu wstydliwych pytaniach o finanse firmy
Wojciech Plona
18 sierpnia 2026

Sześć wstydliwych pytań o finanse. Odpowiedz szczerze i sprawdź, czy firma naprawdę zarabia

Sześć pytań z pierwszego odcinka serii eksperckiej dla Przygód Przedsiębiorców: o wiarygodność danych, rentowność per klient, gotówkę za 13 tygodni, wynik za kwartał, procesy po wejściu KSeF i duże decyzje inwestycyjne. Do tego test za sto tysięcy złotych i progi przychodowe, od których te pytania przestają być teorią.

Więcej
Wojciech Plona
18 sierpnia 2026

Windykacja bez psucia relacji. Jak upomnieć się o swoje pieniądze

Co ustawić przed sprzedażą, żeby w ogóle nie dojść do trudnej rozmowy: weryfikacja kontrahenta, limit kupiecki i warunki, które da się później wyegzekwować. Do tego proces po terminie krok po kroku, od maila trzy dni przed płatnością po blokadę dostaw, odpowiedź na pytanie, kto w firmie powinien wykonywać te telefony (podpowiedź: nie właściciel), oraz prosty rachunek pokazujący, ile gotówki uwalnia trzynaście dni krótszego spływu należności.

Więcej
Wojciech Plona
14 sierpnia 2026

Czym jest EBITDA. Jak ją policzyć i czego nie pokazuje

EBITDA nie jest zdefiniowana w żadnym przepisie, a i tak od niej zależy Twoja zdolność kredytowa i cena, jaką ktoś zapłaci za Twoją firmę. W środku: jak policzyć ją w obu wariantach polskiego rachunku wyników, gdzie szukać amortyzacji, kiedy nie widać jej wprost, dlaczego zysk operacyjny to nie EBIT, ile z Twojej EBITDA zjada leasing i czego ta liczba nie pokazuje, choć i tak za to zapłacisz.

Więcej
Wojciech Plona i hasło: znowu ta sama obietnica od trzech lat
Wojciech Plona
11 sierpnia 2026

„Wezmę się za finanse po sezonie”. Dlaczego ten tydzień nigdy nie przychodzi i ile Cię to kosztuje

Trzeci rok z rzędu obiecujesz sobie, że po sezonie weźmiesz się za finanse. Tylko że po sezonie przychodzi rozliczenie sezonu, potem urlopy, potem nowy kontrakt i nowy pożar. Cztery powody, dla których finanse zawsze przegrywają z bieżączką, trzy koszty tej zwłoki policzone na konkretnych liczbach i jeden sposób na przerwanie pętli, który mieści się w godzinie tygodniowo.

Więcej
Czym jest cash flow. Przepływy pieniężne w firmie
Wojciech Plona
05 sierpnia 2026

Czym jest cash flow. Dlaczego zysk na papierze nie znaczy gotówki na koncie

Cash flow to przepływy pieniężne, czyli realny ruch gotówki w firmie. Wyjaśniamy, czym różni się od zysku ze sprawozdania, jak czytać jego trzy części, którą metodę liczenia stosować w firmie 10-50 milionów złotych przychodu ze sprzedaży i gdzie gotówka najczęściej się zatrzymuje. Na przykładach z naszych projektów.

Więcej
Wojciech Plona
03 sierpnia 2026

90 dni z Zewnętrznym Dyrektorem Finansowym. Co dostajesz w pierwszym, drugim i trzecim miesiącu

Zewnętrzny Dyrektor Finansowy wchodzi do firmy i co dalej? Największa obawa brzmi zwykle tak: zapłacę, a do końca nie wiem, co dostanę i kiedy zobaczę z tego efekt. Klasyczny kot w worku. Dlatego rozkładamy pierwsze 90 dni współpracy na miesiące i mówimy wprost, co dostajesz w pierwszym, co w drugim i trzecim, a kiedy realnie przychodzą twarde efekty biznesowe.

Więcej
Wojciech Plona i hasło: 3 spółki, 3 wersje prawdy
Wojciech Plona
20 lipca 2026

Trzy spółki, trzy wersje prawdy. Jak zobaczyć, ile naprawdę zarabia cała grupa

Masz firmę, która urosła do dwóch, trzech, może czterech spółek? Każda ma osobną księgowość, osobne konto i osobny rachunek wyników, a Ty jako właściciel patrzysz na puzzle osobno, bo nikt nie złożył ich w jeden obraz. Grupę liczysz w głowie i to zwykle działa do czasu. Pokazujemy, co realnie tracisz bez konsolidacji zarządczej i jak w końcu zobaczyć swoją grupę jako całość.

Więcej
Wojciech Plona na tle rankingu zbiórki Łatwoganga i plików banknotów stuzłotowych, z napisem Stream Łatwoganga okiem finansisty
Wojciech Plona
06 lipca 2026

Zbiórka Łatwoganga okiem finansisty. Co nagły zastrzyk ćwierć miliarda złotych robi z organizacją

Przez 9 dni cała Polska patrzyła na stream Łatwoganga, na którym zebrało się ponad ćwierć miliarda złotych dla dzieci chorych na raka. Piękna sprawa i czysta, dobra robota. Ale okiem finansisty widać w niej coś, o czym prawie nikt nie mówi: kiedy na konto nagle wpływa tyle pieniędzy, zaczyna się zupełnie nowy rodzaj problemów. Te same mechanizmy działają w każdej firmie, do której niespodziewanie wpływa duża gotówka.

Więcej

Zacznij zarządzać firmowymi finansami

Chciałbyś szybciej analizować finanse Twojej firmy i wyciągać z nich więcej informacji? Zamów bezpłatną, 45 minutową konsultację i sprawdź, o ile prostszy może stać się Twój biznes dzięki profesjonalnym analizom finansowym!