Przejdź do treści

14 września 2022

Poduszka finansowa firmy – jak ją świadomie budować?

W czasach dużej rynkowej niepewności, poduszka finansowa firmy staje się coraz bardziej istotnym tematem. Dobrze zgromadzona poduszka finansowa zapewnia bezpieczeństwo finansowe, co jest kluczowe dla spokoju i stabilności finansowej firmy. Czym jest poduszka finansowa? Jak zgromadzić poduszkę finansową? Ile powinna wynosić poduszka finansowa? Jak je nie „przehulać”? Tego wszystkiego dowiesz się z poniższego artykułu!

Poduszka finansowa firmy

„Poduszka finansowa firmy” – poniższy artykuł został napisany na podstawie 18. odcinka podcastu Finanse w Twojej firmie.

Aby posłuchać nagrania w całości, skorzystaj z jednego z poniższych linków:

Posłuchaj w Spotify | Posłuchaj w Apple Podcasts

Kontekst, czyli dlaczego piszemy o poduszce finansowej firmy?

Aby ten artykuł nie zdezaktualizował się zbyt szybko, na jego wstępie opiszemy kontekst wydarzeń, które są aktualne w czasie jego nagrania.

Co mówi rynek?

W momencie tworzenia 18 odcinka podcastu i pisania poniższego artykułu, praktycznie z każdej strony słyszy się sygnały o tym, że czasy są wyjątkowo niepewne. Że nadchodzi kryzys gospodarczy, że mamy bardzo wysoką inflację i że ceny surowców i energii pną się w górę. Pod hasłem „inflacja” w samym Pulsie Biznesu pojawia się przynajmniej kilka artykułów tygodniowo.

Gdyby tego było mało, wiele źródeł mówi, że zaraz ma być jeszcze gorzej.

W momencie, kiedy świat tak naprawdę zaczynał wracać do siebie po pandemii, wybuchła wojna , która również przyniosła do Polski swoje skutki gospodarcze. W takiej sytuacji posiadanie poduszki finansowej na niespodziewane wydatki, jest kluczowe dla zapewnienia bezpieczeństwa finansowego.

Co zauważamy w Plona Consulting?

Nasze doświadczenia jako firmy doradczej zdają się potwierdzać tę tezę. Skąd mamy mandat, aby się o tym wypowiadać?

Po pierwsze – jako firma, pomagamy naszym klientom w lepszym zarządzaniu firmowymi finansami. I w związku z tym, że przygotowujemy dla nich często narzędzia i analizy finansowe, mamy na co dzień styczność z wynikami finansowymi dziesiątek polskich MŚP.

Po drugie – rozmawiamy każdego miesiąca w ramach bezpłatnych konsultacji z wieloma przedsiębiorcami prowadzącymi biznesy w przeróżnych branżach – od firm produkcyjnych, na przykład takich, które zajmują się obróbką stali, czy tworzeniem mebli, przez firmy handlowe, czy e-commerce – handlujące przeróżnymi artykułami, aż po firmy typowo usługowe – zarówno takie, które realizują swoje usługi dla biznesów, jak i dla osób indywidualnych. Jak widzisz, przekrój branż jest naprawdę szeroki.

I w naszym zespole zauważyliśmy parę kwestii. Między innymi to, że rynkowo czuć bardzo dużą niepewność:

  • Bardzo wielu przedsiębiorców skarży się ostatnio na spowolnienie biznesu,
  • Znaczna część firm faktycznie zaliczyła widoczny spadek marży,
  • Wiele firm z branż, które jak dotąd bardzo szybko rosły, nagle czuje, że musi zacząć liczyć finanse – co zaobserwowaliśmy mocno w branży fotowoltaicznej,
  • Cały czas w kółko słyszymy zdanie, że „nie wiadomo co to będzie za pół roku”,

Co mówią twarde dane marketingowe?

Kilka dni temu analizowaliśmy też to, jak wygląda ruch na naszej stronie internetowej i co wpisują w Google osoby, które do nas trafiają. Okazało się, że w ciągu 3 ostatnich miesięcy o kilkaset procent urósł ruch przez hasła pytające o to, jak oszczędzać w firmie i gdzie szukać oszczędności.

Porozmawiajmy o poduszce finansowej

Naszym celem w podsumowywaniu informacji nie jest sianie paniki, a raczej podzielenie się tym, co widzimy na rynku.

Stwierdziliśmy, że najlepsze co możemy zrobić w tej sytuacji to wyjść tej niepewności naprzeciw i opowiedzieć o czymś, co realnie może zrobić różnicę dla firmy działającej w takich warunkach rynkowych – czyli właśnie o poduszce finansowej. Bo jeżeli Twoja firma jeszcze nie buduje poduszki, uważamy, że przy obecnych warunkach naprawdę warto zacząć to robić.

Czym jest poduszka finansowa dla firmy?

Poduszka finansowa to najprościej mówiąc „pieniądze na czarną godzinę”. To wszystkie te środki, które gromadzi firma na wypadek nieprzewidzianych zdarzeń lub trudnych sytuacji.

Zbudowanie poduszki finansowej nie tylko zapewnia zabezpieczenie na nieprzewidziane wydatki, ale również przyczynia się do zmniejszenia codziennego stresu i większej swobody finansowej dając poczucie bezpieczeństwa. Poduszka finansowa często może stać się odpowiedzią przedsiębiorstwa na pytanie „co by było gdyby…”. Pomimo, że często jest ona tworzona z myślą o czarnych scenariuszach, jej istnienie często ułatwia także codzienne funkcjonowanie firmy.

Jakie firmy powinny budować swoją poduszkę finansową?

Najprostszą odpowiedzią jest… wszystkie. Każda firma, niezależnie od swoich rozmiarów, powinna budować własną poduszkę finansową, aby zyskać elastyczność w podejmowaniu decyzji oraz komfort w trudnych sytuacjach życiowych.

Warto jednak mieć na uwadze, że firmy z sektora MŚP będą do tego tematu podchodzić nieco inaczej, aniżeli większe organizacje. Większe firmy dzięki wypracowanym relacjom często nie potrzebują pokaźnych zasobów gotówki ulokowanej na koncie ze względu na dużą dostępność finansowania. Zewnętrzne finansowanie nie jest natomiast zawsze łatwo i szybko dostępne dla mniejszych firm.

Na co możesz wydawać poduszkę finansową?

Jak już wspomnieliśmy, poduszka finansowa to pieniądze na „czarną godzinę” przeznaczone na niespodziewane wydatki. Nie jest to więc z pewnością kapitał na nowy leasing samochodu prezesa czy kwestie inwestycyjne.

Poduszka finansowa powinna być zachowywana na trudne czasy i uruchamiana do zaopiekowania najbardziej newralgicznych obszarów działalności. Warto wówczas podzielić koszty Twojej firmy na 3 grupy:

  1. niezbędne do prowadzenia biznesu, bez których nie możemy funkcjonować – tutaj mogą być często nasi pracownicy,
  2. ważne z punktu widzenia biznesu, ale przekroczenia terminów nie spowodują przerwania procesów biznesowych
  3. mało istotne, które nie wpływają bezpośrednio na działalność podstawową.

Warto jednak podkreślić, że powyższa kategoryzacja dotyczy trudnych, kryzysowych sytuacji.

Dlaczego małe i średnie firmy powinny budować poduszkę finansową?

Najbardziej oczywistym powodem, z którym większości osób kojarzy się poduszka finansowa firmy jest oczywiście zabezpieczenie finansowe, czyli możliwość pokrycia niespodziewanych wydatków. Istnieje natomiast także argumentacja, która rzadko pojawia się u Przedsiębiorców w pierwszym odruchu. Poniżej wymieniliśmy więc powody, dla których warto budować firmową poduszkę finansową:

  • Jesteś przygotowany na nieprzewidziane wydatki – co może uchronić Cię przed trudną sytuacją lub bankructwem. Takie sytuacje to na przykład jak awaria kluczowej maszyny na produkcji i konieczność kupienia drogiej części lub podzlecenia po wyższych stawkach niż oferowałeś, lub też choroba naszego pracownika lub podwykonawcy i konieczność zastąpienia go.
  • Możesz załatać dziury w płynności finansowej – wywołane na przykład w momencie, kiedy powstał „zator płatniczy”, Twój klient ma problemy finansowe i chwilowo nie płaci Ci za wykonaną pracę, albo Twój klient lub kontrahent Cię oszukał.
  • Masz lepszą pozycję negocjacyjną – nie musisz godzić się na zaniżone wyceny i pracować z klientami, którzy Cię wykorzystują, bo poduszka zapewnia Ci większą pewność, że będziesz miał czas na znalezienie innych klientów.
  • Zwiększysz swoje poczucie bezpieczeństwa – nie musisz tu i teraz walczyć o każdy grosz, możesz zwolnić, zweryfikować biznes, zobaczyć czy idzie w dobrym kierunku, a miesiąc czy dwa gorszych wyników nie spowoduje problemów finansowych.
  • Będziesz mieć możliwość przeczekania pewnych sytuacji rynkowych przykładowo wówczas, kiedy ceny szaleją na rynku.

Jaka powinna wysokość poduszki finansowej firmy?

To pytanie, z którym często się spotykamy. W praktyce na to pytanie nie ma jednej poprawnej odpowiedzi, ponieważ jest to kwestia decyzji Właściciela.

Istotny jest natomiast punkt odniesienia, który opiszemy nieco dokładniej. Aby łatwiej było Ci podjąć decyzję o wysokości poduszki finansowej, możesz:

  • odwołać się do klasycznej analizy finansowej i wskaźników płynności finansowej,
  • odnieść wysokość poduszki finansowej do wysokości kosztów stałych i wprowadzić „system świateł”.

System trzech świateł cash-flow.

System świateł cashflow to umowny system, który odnosi wysokość poduszki finansowej do wysokości miesięcznych wydatków i kosztów stałych, pozwalając Ci bardzo szybko zweryfikować, czy ten stosunek jest właściwy.

Przykład systemu świateł cashflow może wyglądać następująco:

  • Czerwone światło – jeżeli Twoja firma może pokryć koszty stałe przez 3 miesiące,
  • Żółte światło – jeżeli Twoja firma może pokryć koszty stałe przez 4 – 6 miesięcy,
  • Zielone światło – jeżeli Twoja firma może pokryć koszty stałe przez ponad 6 miesięcy,

Konkretne przedziały zależą mocno od charakteru biznesu i tego, jak wyglądają cykle sprzedażowe oraz cykl konwersji gotówki, a także – decyzji Właściciela. Stworzenie systemu świateł cashflow sprawi, że będziesz musiał świadomie podjąć decyzję -czy chcesz „jechać po bandzie”, czy jednak budować bezpieczną i stabilną organizację.

Więcej o systemie świateł cashflow opowiadał Wojciech Plona w jednym z wywiadów na kanale Przygody Przedsiębiorców:

Jak w praktyce budować poduszkę finansową?

Na wstępie pisaliśmy, że poduszka finansowa, to środki, które służą pokryciu nieprzewidzianych wydatków. Problem polega na tym, że jeżeli na dzień dzisiejszy w Twojej firmie nie jest prowadzony budżetu, to prawdopodobnie większość firmowych wydatków zalicza się do kategorii „nieprzewidzianych”. Dlatego właśnie zwracamy uwagę, że prowadzenie budżetu i podstawowych analiz finansowych znacząco ułatwi kwestię budowania poduszki finansowej.

Wracając jednak do tego, jak budować poduszkę finansową – istnieje pewien system , który jest banalnie prosty – co nie znaczy, że jest łatwy do zrealizowania. A oto jego kroki:

  1. Określ światła cash-flow i pomyśl o tym, ile dla Ciebie wynosi optymalna wartość poduszki finansowej, biorąc pod uwagę skalę Twojego biznesu,
  2. Określ horyzont czasowy – do kiedy chcesz wybudować własną poduszkę finansową
  3. Podziel kwotę docelową wartości poduszki przez ilość miesięcy i zacznij cyklicznie, co miesiąc przelewać ten wynik na inne konto.

Pamiętaj, aby w swoim planie uwzględnić to, że jeżeli Twoja firma rośnie, to koszty stałe z dużym prawdopodobieństwem będą rosnąć razem z nią.

Jak „nie przehulać” poduszki finansowej?

Kluczowe wskazówki, które mogą pomóc Ci we właściwym zarządzaniu poduszką finansową :

  • Prowadź budżet firmy i pilnuj się tego budżetu,
  • Nie zarządzaj życzeniowo – nie daj się porywać impulsywnym zakupom na firmę,
  • Jeżeli gotówka „parzy Cię w ręce” i masz ciągle z tyłu głowy, żeby zainwestować ją w rozwój – warto przemyśleć założenie konta w osobnym banku, do którego dostęp będzie znacznie trudniejszy niż do głównego,

Podsumowanie

Poduszka finansowa to środki, które posiada firma na wypadek nieprzewidzianych zdarzeń. Posiadanie oszczędności jest kluczowe, ponieważ zapewnia spokój, lepszą pozycję negocjacyjną oraz pozwala łatwiej przejść trudne okresy.

Odpowiednia wysokość poduszki finansowej to przede wszystkim taka, z którą czujesz się bezpiecznie jako właściciel. Warto natomiast odnosić ją do wysokości kosztów stałych Twojej firmy.

Jak możemy Cię wesprzeć?

Jeżeli prowadzisz firmę i zauważasz, że temat budowania poduszki finansowej, tworzenia analiz finansowych i zarządzania firmowymi finansami rodzi w Twojej firmie wyzwania, chętnie z Tobą porozmawiamy. Nasza firma świadczy usługę Zewnętrznego Dyrektora Finansowego, który wspiera właścicieli małych i średnich firm w skutecznym zarządzaniu firmowymi finansami na podstawie twardych danych.

Jeżeli chcesz poznać szczegóły, możesz zamówić bezpłatną konsultację, podczas której lepiej poznamy Twój biznes i wspólnie sprawdzimy, jak moglibyśmy wesprzeć Twoją firmę.

Zamawiam bezpłatną konsultację

Wojciech Plona

Przedsiębiorca i ekspert w zarządzaniu finansami małych i średnich firm. Jako Zewnętrzny Dyrektor Finansowy (CFO) w Plona Consulting wspiera właścicieli firm w skutecznym zarządzaniu rentownością, płynnością i wynikami finansowymi. Jego firma zrealizowała ponad 450 projektów doradczych, dostarczając przedsiębiorcom kluczowe dane do podejmowania trafnych decyzji biznesowych.

Wojciech także właścicielem Plona Accounting, twórcą podcastu „Finanse w Twojej Firmie” – pierwszego w Polsce formatu w pełni poświęconego zarządzaniu finansami przedsiębiorstw – oraz organizatorem konferencji o tej samej nazwie.

Kieruje się zasadą: „Dobre decyzje biznesowe zaczynają się od twardych danych”. Prywatnie pasjonat Formuły 1 i piłki nożnej.

>> Umów się na spotkanie i skonsultuj bezpłatnie dowolny temat finansowy

 

Podobne wpisy które mogą Cię zainteresować

Wojciech Plona obok ekranu z napisem AI i spadającym wykresem oraz napis 80 mld $ straty?
Wojciech Plona
05 listopada 2026

80 miliardów dolarów straty? Anthropic wchodzi na giełdę. Dlaczego cały świat się myli

80 miliardów dolarów straty w pół roku, a jednocześnie dodatni wynik operacyjny od kwietnia do czerwca. W środku znajdziesz: skąd w prospekcie Anthropic wzięły się 72 miliardy straty bez wydania gotówki, co mówi marża operacyjna 8% po roku na minusie 152%, dlaczego 5 największych klientów to połowiczny sukces, gdzie leży prawdziwe ryzyko tej firmy oraz 3 pytania, na które odpowiada sprawozdanie finansowe Twojej firmy.

Więcej
Wojciech Plona na tle wykresów finansowych i napis Kontrakt zjada gotówkę
Wojciech Plona
29 października 2026

Kontrakt zjada gotówkę. Skąd wziąć pieniądze na realizację dużego kontraktu?

Duży kontrakt potrafi zjeść gotówkę szybciej, niż przyniesie zysk, a rachunek za to wystawia kapitał obrotowy. W środku znajdziesz: kontrakt za 6 milionów złotych rozpisany miesiąc po miesiącu, moment, w którym firma ma wyłożone 1,8 miliona, powód, dla którego zysk w wynikach nie wystarcza na dywidendę, 3 pytania do zadania przed podpisaniem umowy oraz wyliczenie, ile daje skrócenie terminu płatności z 60 do 30 dni.

Więcej
Wojciech Plona i napis Sprawdź mój kalkulator na tle arkusza Ile naprawdę kosztuje Cię godzina
Wojciech Plona
23 października 2026

Ile naprawdę kosztuje Cię godzina pracy pracownika? Sprawdź w kalkulatorze

Koszt godziny pracy specjalisty z pensją 9000 zł brutto to w głowie właściciela około 54 zł, a w pełnym rachunku prawie 175 zł. W środku znajdziesz: skąd bierze się ta różnica, wynik przy 75% sprzedanego czasu zamiast 60%, próg 900 godzin w porównaniu etatu z podwykonawcą, sposób liczenia stawki przy ryczałcie oraz kalkulator, w którym sprawdzisz koszt godziny pracy na liczbach własnej firmy.

Więcej
Stalowa suwmiarka mierząca stos złotych monet i napis Marża a narzut, na ciemnym tle z wykresami finansowymi
Wojciech Plona
15 października 2026

Marża a narzut. Jaka jest różnica i ile kosztuje pomyłka w cenniku

Marża a narzut to ta sama złotówka podzielona przez co innego. W środku znajdziesz: obie definicje na przykładzie paczki karmy za 100 zł, wzory i tabelę przeliczeń narzutu na marżę, rabat, który przy 25% narzutu zjada cały zysk, powód, dla którego marża nie może przekroczyć 100%, a także zasadę, która porządkuje ceny w całej firmie.

Więcej
Mosiężny kompas z otwartą klapką i napis Czym jest LTV, na ciemnym tle z wykresami finansowymi
Wojciech Plona
15 października 2026

LTV. Ile naprawdę jest wart Twój klient i dlaczego liczy się go na marży

LTV to wartość klienta przez cały okres współpracy, liczona na marży. W środku znajdziesz: wzór dla firm bez subskrypcji, oparty na odsetku klientów odchodzących co roku, błąd, przez który LTV wychodzi ponad 5 razy za wysokie, relację LTV do kosztu pozyskania klienta i to, skąd wzięła się reguła 3 do 1, segment małych klientów, którzy ledwo zwracają koszt pozyskania, a także różnicę między LTV a rentownością klienta w tym roku.

Więcej
Mosiężny kran nalewający wodę do szklanki i napis Cashflow operacyjny a inwestycyjny, na ciemnym tle z wykresami finansowymi
Wojciech Plona
15 października 2026

Cashflow operacyjny a inwestycyjny. Jak czytać je razem i ile z gotówki zjadają inwestycje

Cashflow operacyjny a inwestycyjny pokazuje, czy firma sama finansuje swój rozwój. W środku znajdziesz: pozycje, które lądują w zaskakujących miejscach rachunku przepływów, 10 ciągników sfinansowanych na 3 sposoby i różnicę 1,56 miliona w przepływach operacyjnych, prostą miarę tego, ile pieniędzy z bieżącej działalności zjadają inwestycje, policzoną na 3 latach firmy produkcyjnej, a także powód, dla którego inwestycji nie ocenia się po pierwszym roku.

Więcej
Pęk metalowych kluczy na szafie serwerowej i napis Czym jest opex, na ciemnym tle z wykresami finansowymi
Wojciech Plona
15 października 2026

Czym jest opex. Kupić czy wynająć i co ta decyzja robi z EBITDA

Opex to wydatki bieżące, które od razu trafiają w koszty. W środku znajdziesz: 2 różne definicje opeksu i pytanie, które warto zadać przed porównaniem liczb, zakup systemu zestawiony z abonamentem w horyzoncie 5 lat, powód, dla którego przejście na abonament obniża EBITDA 5 razy mocniej niż zysk przed opodatkowaniem, sytuacje, w których opex wygrywa z zakupem, a także sposób na koszty bieżące rosnące szybciej niż przychody.

Więcej
Uśmiechnięty mężczyzna w okularach i napis Mniej klientów więcej zysku, na ciemnym tle z wykresami finansowymi
Wojciech Plona
15 października 2026

Jak podnieść ceny stałym klientom?

Podwyżka cen może oznaczać jednocześnie mniej klientów i więcej zysku, jeśli przed decyzją policzysz marżę pokrycia. W środku znajdziesz: wyniki analizy 2463 firm, w której 1% wyższej ceny dawał 11,1% więcej zysku operacyjnego, firmę o skali 27 milionów, która po podwyżce o 8% traci 2 klientów i zarabia ponad 1,5 miliona złotych więcej, 3 grupy klientów zamiast jednej stawki dla wszystkich, miesiące, w których klient może jeszcze wpisać nową cenę do budżetu oraz odpowiedź na „stara cena albo odchodzę”.

Więcej
Mężczyzna w okularach poprawiający oprawki i napis Bank mówi nie, na ciemnym tle z wykresami finansowymi
Wojciech Plona
12 października 2026

Bank odmówił kredytu firmie: co sprawdza i dlaczego?

Bank mówi „nie” i rzadko tłumaczy dlaczego, a odmowa kredytu ma swoje źródło w liczbach z poprzednich lat. W środku znajdziesz: 3 miejsca w sprawozdaniu, z których bank czyta ryzyko, przykład firmy o skali 18 milionów złotych, która chce 3 miliony kredytu na 5 lat, wyjaśnienie, dlaczego udział kapitału własnego bywa ważniejszy niż sam zysk, historię miliona w kasie, którego nie było na koncie oraz kowenanty, które trzeba pilnować już po podpisaniu umowy.

Więcej
Zazębione stalowe koła zębate maszyny przemysłowej i napis Czym jest capex, na ciemnym tle z wykresami finansowymi
Wojciech Plona
02 października 2026

Czym jest capex. Dlaczego inwestycję ledwo widać w wyniku, a od razu na koncie

Capex to pieniądze wydane na majątek, który pracuje dłużej niż rok. W środku znajdziesz: gdzie szukać capeksu w bilansie i w rachunku przepływów, dlaczego maszyna warta miliony obciąża wynik co roku tylko ułamkiem swojej ceny, 2 sposoby sfinansowania tej samej inwestycji, z których jeden zostawia firmie mniej niż tydzień gotówki, najnowsze dane GUS o inwestycjach firm oraz sygnał, że firma od lat zjada własny majątek.

Więcej

Zacznij zarządzać firmowymi finansami

Chciałbyś szybciej analizować finanse Twojej firmy i wyciągać z nich więcej informacji? Zamów bezpłatną, 45 minutową konsultację i sprawdź, o ile prostszy może stać się Twój biznes dzięki profesjonalnym analizom finansowym!